بنیاد ملی پویانمایی پیگیر قاچاق انیمیشن است؛ ما صاحب آثار نیستیم
به گزارش هنگام هنر به نقل از خبرنگار مهر، نشست خبری ناصر جاهدنیا مدیرعامل بنیاد ملی پویانمایی امروز سه‌شنبه ۱۹ آبان در ساختمان این بنیاد برگزار شد.
جاهدنیا در ابتدای این نشست درباره ماهیت و مأموریت بنیاد ملی پویانمایی گفت: بنیاد وظیفه تسهیل‌گری، تنظیم‌گری و حمایت از استودیوهای انیمیشن‌سازی ایران را بر عهده دارد. نخستین اقدام بنیاد در این زمینه، برگزاری رویداد سرمایه‌گذاری در حوزه انیمیشن‌های کوتاه هنری و تجربی بود. ۲۴۵ اثر از ۲۵ استان کشور ثبت نام کردند و ۶۳ اثر برای پیچینگ انتخاب شد که از این میان، ۱۳ اثر برای نمونه‌سازی سریال و هشت اثر سینمایی و ۱۵ اثر در بخش کوتاه هنری و تجربی انتخاب شدند. متأسفانه از میان آثار ارائه‌شده در رویداد پیچینگ سال گذشته، هیچ مجموعه‌ای به امضای قرارداد منجر نشد و تنها مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی قرارداد ساخت ۲ فیلم کوتاه را امضا کرد.
وی افزود: بنیاد در کنار حمایت از تولید، وظیفه تنظیم‌گری را نیز بر عهده دارد. بر همین اساس، آیین‌نامه‌ای در چارچوب برنامه هفتم توسعه تدوین کردیم و توانستیم مقرراتی را در سطح کلان برای حوزه انیمیشن به نگارش درآوریم. در حال حاضر نیز پیگیر اجرایی شدن این موضوع هستیم.
مدیرعامل بنیاد ملی پویانمایی با اشاره به موضوع قاچاق محتوا در پلتفرم‌ها بیان کرد: امروز با پدیده قاچاق محتوا در پلتفرم‌ها مواجه هستیم. برخی پلتفرم‌ها محصولات را بدون پرداخت هزینه دانلود و منتشر می‌کنند. تلاش ما این است که با تدوین یک قانون بالادستی، بسترهای پخش و نمایش را به پرداخت حقوق صاحبان آثار ملزم کنیم.
جاهدنیا ادامه داد: برای محصولات داخلی قانون کپی‌رایت وجود دارد، اما ابزار لازم برای شناسایی و ردیابی این محتواها را در اختیار نداریم. در تلاش هستیم برای تمام محصولات تولیدی شناسه محتوایی (ip) تعریف کنیم تا در صورت شناسایی اثر از طریق این شناسه، ابتدا به پلتفرم مربوطه هشدار داده شود و در صورت تداوم تخلف، امکان مسدودسازی آن فراهم شود.
وی با اشاره به سهم قابل توجه انیمیشن از محتوای مصرفی پلتفرم‌ها عنوان کرد: امروزه بیش از ۵۰ درصد محتوای مصرفی در پلتفرم‌ها را انیمیشن تشکیل می‌دهد و این موضوع ظرفیت اقتصادی بسیار بزرگی ایجاد کرده است.
مدیرعامل بنیاد ملی پویانمایی همچنین از پیگیری امضای تفاهم‌نامه با کشورهای مالزی و چین خبر داد و گفت: در تلاش هستیم تعاملات فرهنگی و آموزشی با این کشورها داشته باشیم. همچنین امیدواریم در رویداد پیچینگ سال آینده، نمایندگانی از روسیه در ایران حضور پیدا کنند.
جاهدنیا با اشاره به برگزاری دومین رویداد پیچینگ انیمیشن در کرمان اظهار کرد: کرمان یکی از استان‌های مهم در حوزه انیمیشن ایران است و در حال حاضر سه استودیوی فعال انیمیشن در این استان فعالیت می‌کنند. این استودیوها در سال‌های گذشته نیز آثار خوبی تولید کرده‌اند. فراخوان رویداد پیچینگ منتشر شده و ثبت‌نام از دوم آبان آغاز شده است. تاکنون ۱۲۰ نفر در این رویداد ثبت‌نام کرده‌اند و امیدواریم امسال نیز شاهد برگزاری رویدادی پرشور باشیم.
بنیاد پیگیر مقابله با قاچاق انیمیشن است
جاهدنیا در پاسخ به پرسش خبرنگار مهر درباره اینکه بنیاد تا چه اندازه قدرت مقابله با قاچاق آثار انیمیشن در پلتفرم‌ها را دارد و گفت: بنیاد متولی تخصصی صنعت انیمیشن است و قطعاً در این زمینه نقش دارد، اما این موضوع مسئله‌ای پیچیده و چندوجهی است که بخشی از آن به قوانین و بخشی دیگر به ضمانت‌های اجرایی و برخورد با تخلفات مربوط می‌شود. در این زمینه هماهنگی‌هایی در حال انجام است و طی یک سال گذشته نسبت به ابعاد اقتصادی و فرهنگی قاچاق انیمیشن میان دستگاه های دولتی حساسیت بیشتری ایجاد کرده ایم. متأسفانه نظارت کافی بر این محصولات وجود ندارد چراکه اساساً حوزه کودک و نوجوان آن‌طور که باید جدی گرفته نمی‌شود. امیدواریم با تدوین مجموعه‌ای از قوانین و آئین‌نامه‌های داخلی، حداکثر ظرف ۶ ماه آینده الزامات لازم در این زمینه را فراهم کنیم.
مدیرعامل بنیاد ملی پویانمایی درباره شیوه حمایت این نهاد از تولید آثار نیز توضیح داد: وظیفه ما تهیه‌کنندگی به‌عنوان شخص حقیقی یا حقوقی نیست. بنیاد ملی پویانمایی تنها نهادی است که از صنعت انیمیشن حمایت می‌کند، اما مالکیت آثار را در اختیار نمی‌گیرد. متأسفانه برخی نهادهای دولتی با استفاده از بودجه عمومی، مالکیت معنوی آثار را تصاحب می‌کنند و پس از تغییر مدیران، آن محصولات نیز به حاشیه می‌روند و امکان بهره‌برداری از آنها از بین می‌رود. درواقع خود من نیز که سال ها در حوزه ساخت انیمیشن فعالیت داشتم، قصد تهیه کنندگی آثار را ندارم.
تلاش برای جلوگیری از موازی‌کاری در حوزه انیمیشن
جاهدنیا درباره احتمال موازی‌کاری بنیاد ملی پویانمایی با سایر نهادهای فعال در این حوزه بیان کرد: در بنیاد ملی پویانمایی، کارگروه پویانمایی با حضور دستگاه‌های مختلف تشکیل شده است تا از موازی‌کاری جلوگیری شود. تاکنون هیچ نهادی به‌صورت تخصصی متولی صنعت انیمیشن نبوده و دستگاه‌های مختلف عمدتاً در جایگاه تولیدکننده انیمیشن فعالیت کرده‌اند. برای الگوسازی و ایجاد رویه‌های جدید، وارد حوزه ساخت سریال شده‌ایم چراکه ناگزیر هستیم مسیرهای تازه‌ای ایجاد کنیم و با بخش‌های مختلف حاکمیتی تعامل داشته باشیم. قطعاً بخشی از این سریال‌های انیمیشنی از تلویزیون پخش خواهند شد، اما تمام آثار تولیدشده محدود به این بستر نخواهند بود.
اختصاص ۱۸ میلیارد تومان از بودجه امسال بنیاد
مدیرعامل بنیاد ملی پویانمایی درباره بودجه این نهاد گفت: بودجه مصوب بنیاد در سال گذشته ۶۰ میلیارد تومان بود که از این میزان، ۲۴ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان تخصیص یافت. بودجه امسال نیز ۱۴۰ میلیارد تومان مصوب شده که تاکنون ۱۸ میلیارد تومان آن تخصیص پیدا کرده است.
وی درباره معیارهای بنیاد برای عقد قرارداد و حمایت از پروژه‌ها توضیح داد: به دنبال حاشیه‌سازی نیستیم، اما طبیعتاً معیارهای ارزیابی برای افراد حرفه‌ای سخت‌گیرانه‌تر خواهد بود. ما صرفاً بر اساس رزومه افراد بودجه اختصاص نمی‌دهیم، بلکه وضعیت فعلی پروژه‌ها را نیز در نظر می‌گیریم. صرف حضور یک کارگردان در یک رویداد بین‌المللی نمی‌تواند به‌عنوان یکی از هزینه‌های پروژه محاسبه شود. امسال هیئت‌هایی را به رویدادهای معتبر بین‌المللی اعزام خواهیم کرد، اما این اعزام‌ها باید در چارچوب مجموعه‌ای از ضوابط و قوانین کشور انجام شود.
جاهدنیا درباره شرایط قراردادهای حمایتی بنیاد اظهار کرد: در قراردادهای ما حق بهره‌برداری از آثار پیش‌بینی شده است چراکه باید بخشی از منابع حمایتی را به چرخه تولید بازگردانیم. میزان حمایت بنیاد در کارهای کوتاه دانشجویی تا ۱۰۰ درصد است، کوتاه تجربی ۷۰ درصد، نمونه‌سازی سریال ۵۰ درصد و بخش دوم سریال ۳۰ درصد حمایت می‌گیرند.
هوش مصنوعی تهدیدی برای صنعت انیمیشن نیست
مدیرعامل بنیاد ملی پویانمایی در بخش پایانی این نشست درباره تأثیر هوش مصنوعی بر صنعت انیمیشن اظهار کرد: هوش مصنوعی در صنعت انیمیشن یک ابزار است همان‌طور که در مقطعی انیمیشن‌های دوبعدی نیز با استفاده از رایانه و نرم‌افزار تولید شدند. هر ابزار و دانش جدیدی در ابتدا موجی از هیجان ایجاد می‌کند و پس از مدتی جایگاه و کارکرد اصلی خود را پیدا می‌کند. فعالان حوزه انیمیشن حدود پنج سال است که از هوش مصنوعی استفاده می‌کنند، اما ابزارهای آن همچنان در حال توسعه هستند. امیدواریم این فناوری در آینده بتواند زمان تولید یک اثر سینمایی را از سه سال به ۱۸ ماه کاهش دهد. نکته مهم این است که خلاقیت اصلی همچنان در اختیار انسان باقی بماند. ما در حوزه انیمیشن، هوش مصنوعی را نه‌تنها تهدید و خطری برای این صنعت نمی‌دانیم، بلکه تلاش می‌کنیم از ظرفیت‌های آن بهره ببریم.
