۱۰۰ منتقد بهترین فیلم دیوید فینچر را انتخاب کردند؛ «زودیاک» در صدر

به گزارش هنگام هنر به نقل از خبرگزاری مهر به نقل از ورلد آف ریل، «کلیف بوث» دیوید فینچر احتمالا فیلمی است که مخاطبان سینما بیش از هر فیلم دیگری در پائیز در انتظار اکران آن هستند. اما تکلیف این فیلم چندان روشن نیست و دلیل آن هم برنامهریزی برای فیلمبرداریهای مجدد است که قرار است پایان همین ماه انجام شود. همه منتظرند ببینند آیا فیلم به موقع تمام میشود تا به تاریخ اکرانش که ۲۳ نوامبر در سیستم آیمکس تعیین شده، برسد؟
فینچر بزرگترین فیلمسازی است که پاییز امسال یک فیلم جدید برای اکران دارد و حالا هفتمین نظرسنجی از مجموعه سایت ورلد آف ریل، پس از نظرسنجی درباره فیلمهای مارتین اسکورسیزی، استیون اسپیلبرگ، ریدلی اسکات، برادران کوئن، استیون سودربرگ و فرانسیس فورد کاپولا شامل حال فینچر شده است.
از ۱۱۸ رأی از منتقدان، برنامهسازان، فیلمسازان و محققان که جمعآوری شده، از هر یک خواسته شد تا بهترین فیلم فینچر را انتخاب کنند، درنهایت به نظر آنها از ۱۲ فیلم در کارنامه فینچر بهترینها چنین هستند: «زودیاک»، «باشگاه مشت زنی»، «هفت»، «بازی»، «اتاق وحشت»، «شبکه اجتماعی»، «دختری با خالکوبی اژدها» و «دختر گمشده» است.
اما فیلمهای حاصل از دوستی صمیمانه فینچر با نتفلیکس مورد تأیید هیچ کس قرار نگرفتهاند. سال ۲۰۲۴، تیری فرمو رئیس جشنواره کن، گفت فینچر سینما را ترک کرده و اکنون انگار «دیگر در دنیای سینما حضور ندارد». به نظر میرسد شرکتکنندگان در این نظرسنجی موافق سخنان او باشند، زیرا «مانک» و «قاتل» حتی یک رأی هم به دست نیاوردند.
بزرگترین دستاورد فینچر، طبق نظر بیش از ۱۰۰ منتقدی که در نظرسنجی شرکت کردند، «زودیاک» است، و پس از آن «باشگاه مشت زنی»، «شبکه اجتماعی» و «هفت» که ۴ فیلم برتر وی را تشکیل میدهند. دیگر فیلمها حتی به این ۴ فیلم نزدیک هم نشدند.
عنوان بعدی که به آنها نزدیکتر بود، «دختر گمشده» بود که تنها توانست ۵ رأی کسب کند.
جالبترین نکته این است که ۲ فیلم آخر فینچر، تولید نتفلیکس، در انتهای نتایج قرار گرفتند و هیچیک حتی یک رأی هم نگرفتند. حتی «بیگانه۳» هم توانست ۲ رأی – از نیکلاس بل از IonCinema و دیوید گریون، محقق فیلم، که هر ۲ از بزرگترین طرفداران این کارگردان هستند – به دست آورد که بیشتر از «دختری با خالکوبی اژدها»، «مانک» و «قاتل» است.
به نظر میرسد فینچر در نقطه حساسی از کارش ایستاده و بیش از ۱۰ سال است که فیلمساز نتفلیکس است و اگر نتایج این نظرسنجی را در نظر بگیریم، اوضاع بهتر نخواهد شد. با اکران فیلم «کلیف بوث» در مرحله بعد، فشار بیشتری بر او برای ارائه یک فیلم عالی وجود دارد.
پیشی گرفتن از «زودیاک» برای فینچر باید سخت باشد زیرا این فیلم شخصیترین بیانیه اوست: فیلمی درباره وسواس. پرونده حل نشده برای شخصیتها و همچنین برای ما، مخاطبان، به یک وسواس تبدیل میشود. در طول فیلم به ما سرنخهایی داده میشود، اما آنها با هم جور در نمیآیند، چه برسد به اینکه به پاسخهای قطعی منجر شوند.
آنچه فینچر به وضوح در «زودیاک» به تصویر کشیده فضای وحشتی است که اواخر دهه ۶۰ و اوایل دهه ۷۰ بر کالیفرنیا سایه افکنده بود؛ زودیاک قاتل هنوز آنجا بود و پلیس در پرونده گیج شده بود. فینچر در آن دوره ۶ ساله بود و وقتی این جنایات وحشتناک برای اولین بار اتفاق افتاد، در همان منطقه زندگی میکرد. چیزی فوقالعاده نگرانکننده در نحوه صحنهسازی صحنههای قتل توسط او وجود دارد که کاملا برمبنای شواهد و شهادتهای شاهدان موجود در آن زمان شکل گرفته است.
«زودیاک» در نهایت فیلمی درباره اضطراب ندانستن است. شما را به درون تحقیقات میکشاند و کاری میکند تا نسبت به کوچکترین جزئیات وسواس پیدا کنید، اما این حس را در شما باقی میگذارد که ممکن است هرگز تمام پاسخها را نداشته باشید. اگر فیلم را دوباره تماشا کنید، دوباره به هر سرنخی چنگ میزنید، به این امید که بالاخره بتوانید پرونده را حل کنید، اما در نهایت متوجه میشوید که راز همچنان دستنیافتنی است. و شاید نکته همین است. فینچر به ما آرامش نمیدهد؛ در عوض، ما را در همان وسواسی که شخصیتهایش را از پا درمیآورد، به دام میاندازد.
نتایج نظرسنجی چنین است:
۱. زودیاک (۲۰۰۷) – ۵۱
۲. باشگاه مشت زنی (۱۹۹۹) – ۲۳
۳. شبکه اجتماعی (۲۰۱۰) – ۲۱
۴. هفت (۱۹۹۵) – ۱۷
۵. دختر گمشده (۲۰۱۴) – ۵
۶. بازی (۱۹۹۷) – ۳
۷. بیگانه ۳ (۱۹۹۲) – ۲
۸. مورد عجیب بنجامین باتن (۲۰۰۸) – ۱
بدون رأی
اتاق وحشت (۲۰۰۲)
دختری با خالکوبی اژدها (۲۰۱۱)
مانک (۲۰۲۰)
قاتل (۲۰۲۳)