وقتی قرآن در درون آدمی انقلاب می‌کند؛ جلوه‌ای از پیوند طبیعت و آیه‌ها
حمید شاهمرادی کارگردان مستند «عزیززاده» در گفتگو با خبرنگار مهر درباره موضوع و قصه این اثر توضیح داد: ما بر اساس طرح «زندگی با آیه‌ها» به سراغ سوژه‌هایی رفتیم که با آیه‌های قرآن زیست کرده‌اند. قصه مستند ما درباره یک روستازاده است که سواد چندانی ندارد و بیشتر عمرش با طبیعت مانوس بوده است. او یک روز کاغذی پیدا می‌کند که در آن آیه «إِلَّا مَنْ تَابَ وَ آمَنَ وَ عَمِلَ عَمَلًا صَالِحًا فَأُولَٰئِکَ یُبَدِّلُ اللَّهُ سَیِّئَاتِهِمْ حَسَنَاتٍ وَ کَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِیمًا» نوشته شده بود. از آنجا که او انسان متفکری بوده است، ترجمه آیه را می‌خواند که می‌گوید اگر توبه کنید تمام گناهان شما تبدیل به حسنه می‌شود. این آیه تاثیر زیادی روی او می‌گذارد و با خود می‌گوید خدا چقدر مهربان است که گناهان را به حسنه تبدیل می‌کند. پس از آن تصمیم می‌گیرد قرآن را بخواند و آن را حفظ کند. او سال‌ها به تنهایی در جنگل قرآن می‌خوانده و پس از اینکه در یک مراسم ختم تلاوت می‌کند، همه متوجه می‌شوند که او حافظ قرآن است. این انس با قرآن یک انقلاب بزرگ در زندگی، رفتار با خانواده، اخلاق و خودشناسی او ایجاد می‌کند.
جلوه‌ای از پیوند طبیعت و آیات قرآن
وی با اشاره به فرایند تولید مستند و ارتباط سوژه با طبیعت بیان کرد: ما زمستان سال ۱۴۰۳ آغاز به ضبط کردیم و بعد دوبار در بهار و تابستان هم فیلمبرداری کردیم. این فیلم سال گذشته در جشنواره «سینماحقیقت» حضور داشت و پذیرفته شد. برای مخاطب در ابتدا ظاهر خاص این شخصیت که یک چشم او نابینا است، به عنوان یک قلاب عمل می‌کند و سپس فضای جنگل و طبیعت که به شکل ناخودآگاه جذابیت بصری دارد موجب می‌شود تا مخاطب رفته‌رفته با قصه زندگی او و لایه‌های زیرین روابطش همراه شود. ما در این مستند پیوند طبیعت با آیه‌های قرآن را به تصویر کشیدیم؛ مثلاً وقتی او آیه «الله نور السماوات» را می‌خواند، تصاویری از تابش نور به چهره او داریم، یا وقتی آیه‌هایی درباره درخت، زیتون یا عنکبوت می‌خواند، ما به ازای آن تصویری را در طبیعت نشان می‌دهیم.
این کارگردان درباره چالش‌های اقتصادی این پروژه و برنامه اکران «عزیززاده» اظهار کرد: ما بودجه آنچنانی برای تولید فیلم نداشتیم. ابتدا بخش زمستان را ضبط کردیم که اتمسفر سردی را القا می‌کرد، اما من دوست داشتم فضای سبز طبیعت و نور هم در فیلم باشد. برای فراهم کردن همان مبلغ اندک برای سری دوم ضبط چند ماه دوندگی کردیم تا توانستیم موانع اقتصادی را برطرف کنیم. با بودجه بسیار کم و با یک گروه سه نفره ضبط را انجام دادیم؛ به طوری که عوامل همزمان چند کار می‌کردند و این بیشتر روحیه همکاری بود که موجب شد تا بتوانیم این پروژه را بسازیم و اصلاً دستمزد آنچنانی، حتی برای خود کارگردان، در کار نبود. ثبت‌نام در جشنواره فیلم کوتاه تهران را فراموش کردیم اما ان‌شاءالله در آینده در چند جشنواره حضور پیدا می‌کنیم و امیدواریم اثر از شبکه‌های سیما نیز پخش شود.
وقتی قرآن در درون آدمی احساس می‌شود
شاهمرادی در پایان با تاکید بر نگاه درونی به قرآن عنوان کرد: ما درباره نور بودن و معجزه بودن قرآن زیاد شنیده‌ایم اما این مفاهیم باید در درون ما پیاده شود. وقتی قرآن قصه ابراهیم و فرعون را می‌گوید، فقط خاطره تعریف نمی‌کند؛ بلکه ابراهیم پیامبر و فرعون در درون همه ما وجود دارند و ما باید خودمان را در قرآن ببینیم و قرآن را در درون خودمان پیدا کنیم. رسیدن به بطن قرآن فراتر از مباحث سبک زندگی است و نیاز به مراقبه و سلوک دارد تا قرآن در درون انسان حس شود و فرد به شهود برسد. سوژه ما به این شهود رسیده بود؛ وقتی وارد جنگل می‌شد، معنای این آیه را که «تمام آنچه در آسمان و زمین است خدا را تسبیح می‌کنند»، درک می‌کرد و به چشم می‌دید که همه اشیا، پرنده‌ها، درختان و برگ‌ها در حال تسبیح خداوند هستند.