جشنواره تئاتر مریوان ردیف بودجه مستقل داشته باشد؛ فرصتهای جذب گردشگر

به گزارش هنگام هنر به نقل از خبرنگار مهر، حمید نیلی، تهیه کننده تئاتر، مدیر فرهنگی و مدیر پیشین ادارهکل هنرهای نمایشی با طرح چند نکته درباره تقویت جایگاه هنری جشنواره تئاتر خیابانی مریوان، به ارائه نکات و پیشنهاداتی برای پیشرفت این جشنواره از ابعاد مختلف و نقش این رویداد در توسعه گردشگری شهرستان مریوان پرداخت.
موقعیت جغرافیایی و ظرفیتهای اجتماعی مریوان
نیلی در پاسخ به پرسشی درباره جایگاه جشنواره تئاتر خیابانی مریوان و عوامل مؤثر در تقویت این جایگاه گفت: این موضوع را میتوان از چند منظر بررسی کرد. نخستین مسئله، موقعیت جغرافیایی مریوان است؛ چراکه این شهر در نقطه صفر مرزی جمهوری اسلامی ایران قرار دارد و همین ویژگی، بهخودیخود یک موقعیت مهم برای آن ایجاد میکند.
وی افزود: قرار گرفتن مریوان در منطقه مرزی، با توجه به ظرفیتهای گردشگری، وضعیت و توان اقتصادی، رفتوآمدها، همسایگی با کشورهای دیگر و ارتباط با شهرهایی که از زبان و گویش مشترک برخوردارند، اهمیت ویژهای به این شهر میدهد. به اعتقاد من، این موقعیت جغرافیایی یکی از ظرفیتهای مهم مریوان است که باید مورد توجه قرار گیرد.
این فعال حوزه تئاتر با اشاره به اهمیت مخاطبان و استقبال مردم از جشنواره ادامه داد: نکته دوم، مخاطبان جشنواره و مردم مریوان هستند. من حدود سه یا چهار بار در این جشنواره حضور داشتهام و آنچه در این رفتوآمدها مشاهده کردهام، رغبت، ظرفیت و علاقهمندی مردم این شهر به جشنواره و مجموعه فعالیتهایی است که در آن برگزار میشود. این میزان علاقهمندی مخاطبان و ارتباط آنها با جشنواره و شهر، یکی دیگر از مزایا و اولویتهای مهم این رویداد به شمار میرود.
قدمت جشنواره و جایگاه آن در نمایشهای خیابانی
این مدیر فرهنگی سومین عامل مؤثر در جایگاه جشنواره تئاتر خیابانی مریوان را قدمت این رویداد دانست و یادآور شد: مسئله سوم، سابقه و قدمت جشنواره است. از نظر من، تئاتر خیابانی در حوزه نمایشهای اجتماعی و پرداختن به برخی آسیبها و مسائل موجود در جامعه، یکی از مهمترین گونههای نمایشی محسوب میشود.
وی با تأکید بر ظرفیتهای اجتماعی این گونه نمایشی اظهار کرد: نمایش خیابانی میتواند در حوزههای مختلف اجتماعی و در مواجهه با آسیبها و مسائل جامعه نقش مهمی داشته باشد. این گونه نمایشی در طول سالها جایگاه و سابقه خود را پیدا کرده و جشنواره مریوان نیز به واسطه همین قدمت، در حوزه بینالمللی شناخته شده است.
این فعال حوزه تئاتر با اشاره به ویژگیهای محیطی و جغرافیایی شهر مریوان تاکید کرد: جدا از این موارد، خود فضای شهر و اتمسفر آن، دریاچه زریوار و مکانهایی که برای اجرای نمایشها در نظر گرفته میشوند، همگی ظرفیتهایی هستند که در کنار یکدیگر اهمیت جشنواره را شکل میدهند. مجموعه این عوامل دست به دست هم میدهند تا به این نتیجه برسیم که جشنواره تئاتر خیابانی مریوان، رویدادی بسیار مهم و جاافتاده در حوزه نمایشهای خیابانی است. به نظر من، جاافتادگی و تثبیت جایگاه این جشنواره نیز به اندازه سایر ویژگیهای آن اهمیت دارد.
ضرورت پیوند جشنوارههای هنری با گردشگری و اقتصاد محلی
نیلی در ادامه و در پاسخ به پرسشی درباره تأثیر برگزاری جشنوارههای هنری بر توسعه گردشگری شهرهای میزبان و ضرورت استفاده میراث فرهنگی از این ظرفیتها گفت: در اقتصاد، بهویژه در حوزه اقتصاد خرد، موضوعی با عنوان عرضه و تقاضا وجود دارد. هرچقدر عرضه و تقاضا افزایش پیدا کند و این ۲ با یکدیگر ارتباط داشته باشند، در نهایت اقتصاد و بازار شکل میگیرد و رونق پیدا میکند.
وی با تأکید بر تأثیر حضور گردشگران در شهرهای میزبان رویدادهای فرهنگی و هنری افزود: قطعاً حضور گردشگر و توریست در یک شهر به اقتصاد آن منطقه کمک میکند و بر وضعیت صنایع دستی و تولیدات محلی نیز اثرگذار است. این اتفاق میتواند ظرفیتهای اقتصادی شهر را فعالتر کند و زمینه رونق فعالیتهای مختلف را فراهم آورد.
این فعال حوزه تئاتر با اشاره به ضرورت حمایت از اقتصاد خرد و تولیدات محلی تصریح کرد: برخی از بخشهای اقتصاد خرد، به حمایت میراث فرهنگی نیاز دارند. صنایع دستی و تولیدات محلی یک منطقه قطعاً به پشتیبانی و حمایت احتیاج دارند و میراث فرهنگی و گردشگری میتواند در این زمینه نقش مؤثری ایفا کند.
نیلی ادامه داد: این حمایت هم در حوزه صنایع دستی و هم در زمینه حضور گردشگران اهمیت دارد. وقتی گردشگر وارد یک شهر میشود، در کنار حضور در برنامهها و بازدید از جاذبههای آن منطقه، از امکانات و محصولات مختلف نیز استفاده میکند. برای مثال، موضوع غذا و تولیدات محلی هم در کنار سایر ظرفیتها قرار میگیرد و همه این موارد دست به دست هم میدهند تا به رونق اقتصادی شهر کمک کنند.
وی با تأکید بر اینکه جشنوارههای هنری میتوانند زمینه حضور گردشگران و افزایش ارتباط آنها با ظرفیتهای محلی را فراهم کنند، نقش حمایت نهادهای مرتبط با میراث فرهنگی و گردشگری را در بهرهبرداری از این فرصتها مهم دانست.
ردیف بودجه مستقل؛ فرصتی برای پایداری جشنوارههای هنری
نیلی درباره سابقه ۱۹ دورهای جشنواره تئاتر خیابانی مریوان و موضوع اختصاص ردیف بودجه مستقل به آن اظهار کرد: اگر بتوان برای چنین جشنوارهای بودجه مستقل در نظر گرفت، به نظر من اتفاق بسیار خوبی خواهد بود.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا جشنوارههای مهمی مانند مریوان باید از ردیف بودجه مشخص و مستقلی برخوردار باشند تا بتوانند با ثبات مالی بیشتری برنامهریزی کنند، گفت: اگر این اتفاق بیفتد و بتوانید برای جشنواره بودجه مستقلی پیدا کنید و در این مسیر حرکت کنید، اتفاق مثبتی خواهد بود. اگر سایر جشنوارهها نیز بتوانند در حد متعارف جایگاه و سهم ویژهای در ردیفهای بودجهای داشته باشند، این موضوع میتواند به نفع رویدادهای فرهنگی و هنری کشور باشد. جشنوارههایی مانند جشنواره کودک و نوجوان و جشنواره مریوان از جمله رویدادهایی هستند که میتوانند از چنین ظرفیتی بهرهمند شوند.
این فعال تئاتری با بیان اینکه اختصاص بودجه مستقل میتواند به تقویت جایگاه جشنوارهها کمک کند، در عین حال نسبت به یک مسئله مهم هشدار داد و گفت: البته این موضوع یک آفت و آسیب هم دارد و آن مسئله متولی است؛ یعنی باید مشخص باشد که متولی این بودجه و این ساختار چه کسی خواهد بود.
ضرورت تعیین متولی و ساختار مدیریتی جشنواره
نیلی در تشریح ملاحظات لازم درمورد بودجه جشنواره، توضیح داد: اگر این موضوع در چارچوب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قرار بگیرد، به نظر من بسیار عالی است و اینکه در حوزه وزارت ارشاد اعتباری برای جشنواره در نظر گرفته شود، اتفاق خوبی خواهد بود. اما اگر قرار باشد این ساختار مستقلتر از چارچوب وزارت ارشاد باشد، موضوع مدیریت و حکمرانی آن به نظر من کاملاً متفاوت خواهد شد و باید به این مسئله توجه کرد.
وی با اشاره به وضعیت بودجهای جشنوارههای هنری در ساختار وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ادامه داد: جدا از این موضوع، همانطور که اشاره کردید، در حوزه وزارت ارشاد جشنوارهای نداریم که جایگاه بودجهای مشخص و مستقلی داشته باشد. امیدوارم این حرکت بتواند زمینهای فراهم کند تا سایر جشنوارهها و رویدادهایی که در حوزه هنر برگزار میشوند نیز از یک بودجه مشخص و جایگاه ویژه برخوردار شوند.
این فعال حوزه تئاتر در پایان ابراز امیدواری کرد که پیشنهاد اختصاص ردیف بودجه مستقل به جشنواره مریوان به نتیجه برسد و این اقدام بتواند در صورت تعیین چارچوب مدیریتی روشن، به الگویی برای حمایت پایدار از دیگر جشنوارههای هنری کشور تبدیل شود.