سرویس معماری هنرنت: امیرحسین حاجیزاده، هنرمند معمار، بیتوجهی به نسل جوان معماران را از جمله مشکلات اصلی در راستای سرخوردگی فارغالتحصیلان این رشته دانست و در این باره به خبرنگار هنرآنلاین گفت: متأسفانه در فضای کنونی بازار کار، به معمار جوان اهمیت و بهای چندانی داده نمیشود به همین خاطر اغلب فارغالتحصیلان مجبور به انجام کارهای دانشجویی هستند چرا که ورود به دفاتر کوچک معماری نیز کار سادهای نیست. حتی پس از ورود به این دفاتر نیز با توجه به رکود ساخت و ساز، نه منافع مالی آنها تامین میشود و نه رضایت شغلی برایشان به دست میآید.
چهره تأثیرگذار معماری در سال ۲۰۱۷ تصریح کرد: معماری امروز ایران در مرزی است بین سنت و مدرنینه، این در حالی است که معماری روز دنیا فراسوی مرزهای مدرن به سوی دیجیتالی شدن میشتابد.
او شکل سنتی آموزش را یکی از دلایل مشکلات کنونی دانست و در این باره تصریح کرد: به نظرم آموزش سنتی یکی از عمده مشکلات معماران جوان است، با این وجود بسیاری از فارغالتحصیلان به واسطه دسترسی به اینترنت، اطلاعات گستردهای از جهان پیرامون جمع آوری میکنند و اصولاً افراد باهوش و با ذکاوتی به شمار میروند، اما متأسفانه فضایی برای بروز و هدایت این استعدادها فراهم نمیشود.
این هنرمند خاطرنشان کرد: به نظرم، سیستم آموزشی ایران نتوانسته به درستی رابطه بین نسل گذشته و امروز را ایجاد کند به همین خاطر شاهد یک گسست جدی در این عرصه هستیم. مسئله دیگر قوانین و روابط بوروکراتیکی است که بر فضاهای آموزش حاکم هستند، از ثبت نام ترم گرفته تا فارغ التحصیلی به طوری که اسباب دغدغه دانشجویان و حتی اساتید را نیز در تمام طول ترم فراهم میکند! قوانینی که صرفاً مدارک افراد را به جای خود آنها میشناسد؛ فضای آموزش را از کسب مهارتها و اطلاعات نسل پر انرژی امروز محروم میسازد.
حاجیزاده موج گسترده بیکاری در عرصه معماری را معضل دیگری خواند و بیان کرد: یکی از عمده مسائلی که نسل جوان را مضطرب و سرخورده میکند، موج گسترده بیکاری است. همانطور که میدانید اغلب افراد موفق در جوانی ایدههای درخشان و کارهای بزرگی ارائه کردهاند اما متأسفانه در سالهای اخیر کمتر شاهد هستیم که معماران در سنین جوانی فضایی را برای بروز خلاقیتهای خود به دست آورند. نبود کار سبب شده که بسیاری از معماران جوان دچار سرخوردگی شوند و به کار دوم برای تأمین نیازهای مادی و پاسخگویی به خواستههای ذهنی و روانی خود روی بیاورند.
او افزود: به نظرم معماران جوان، بیش از هر زمان دیگری با نیاز مصرفکنندگان آشنا هستند زیرا اطلاعات از دنیای امروز بسیار است. معماری باید ابتدا نیازها، وجود، بستر و شکافها را شناسایی کرده و سپس به وسیله ذهن در مسیری فرآیند محور قرار گیرد، البته این بدان معنا نیست که طرحهای ارائه شده توسط نسل جوان بهترین پاسخ به نیازهای جامعه کنونی است اما اصولاً آنها فضای کنونی جامعه و خواستههای نسل آتی را بهتر از تفکرات نیم قرن پیش درک میکنند. به همین خاطر، معتقدم که معماران این نسل بیش از هر زمان دیگری به کیفیت و فضای زندگی اهمیت میدهند اما مسئله اینجاست که آنها تنها مقوله در راستای شکل دادن به شهر و فضای زندگی نیستند. سرمایه، کارفرما، مخاطب و هر آنچه در شهر رخ میدهد در شکلگیری نوع معماری و عواقب آن تاثیرگذار است.
حاجیزاده ادامه داد: معماری از جمله مشاغلی به شمار میرود که نیازمند سرمایهای کلان است، بنابراین عمدتاً کارفرماها افرادی میانسال هستند. در این میان تطبیق تفکرات معمار و کارفرما برای برقراری ارتباطی دو سویه میان آنها امری دشوار است که به وفور اتفاق نمیافتد. مسئله دیگر این است که در بسیاری از پروژههای دولتی، معماران بر مبنای روابط مدیران انتخاب میشوند به همین خاطر کمتر شاهد هستیم که یک پروژه بزرگ به یک جوان سپرده و فضایی برای بروز و ظهور استعدادهای این نسل ایجاد شود، بنابراین نسل جوان بستری برای نشان دادن تواناییهای خود به جز فضای مجازی یا پروژههای شخصی و خانوادگی ندارد.
این هنرمند بیان کرد: متأسفانه مشکلات موجود در عرصه کار سبب شده که بسیاری از نیروهای متخصص و جوان رفتن و مهاجرت را به ماندن ترجیح دهند این در حالی است که بسیاری از کمپانیهای بزرگ در کشورهای پیشرفته، در خاورمیانه سرمایهگذاری و کار میکنند. بدیهی است که امروز در کشورهای پیشرفته فضای چندانی برای ساختوساز وجود ندارد و ایران بهترین فضا برای حضور و فعالیت است، اما معضلات پیش رو عرصه را بر این نسل ناامید تنگ کرده است. با این وجود حضور در ایران برای من به عنوان یک معمار نسل پنجمی بسیار ارزشمند است و امیدوارم که با تمام مشکلات پیش رو بتوانم در این عرصه فعالیت کنم و نقشی در احیای کشورم داشته باشم.
